دوگانه گرائی اخلاقی در فلسفۀ زرتشت(نهاد انسان)

هرگاه آدمیکه در گزینش راه خود آزاد و مختار است از نفس بد یا اهر یمن پی روی کند
اوست که آفرینندة پلیدی و گناه میشود. چون اهورامزدا بدی نیافریده و گناه نمیکند. این
دوگانگی و ثنویت ویژه اخلاق و منش آدمیاست. گز ینش و انتخاب برا ی پدی دهها ی
طبیعی که فاقد خرد و شعورند وجود ندارد. یک پدیده طبیعی راه و روش و آینده خود را
نمیتواند انتخاب کند و محکوم به طی کردن مسیری است که قوانین علّی برایش از پیش
ترسیم کرده اند. ولی آدمیمیتواند درباره خوب و بد مسیری که در پیش رو دارد قضاوت
و داوری کند و هر کدام را که اراده کند برگزیند. این گزینش که در هر لحظه از زندگ ی
آدمیپیش میآید نشان دهندة کشمکش و جنگ دایم میان خوبی و بدی است و سرانجام
نفس خوب است که پیروز خواهد شد.
این دو مئینیو، دو گوهر و ذات غیر مادی هستند که همراه انسان و در سرشت آدمینهفته
است و در جهان خارج از انسان وجود ندارد. خوبی یا بدی ، پاکی یا پلی دی امریست ک ه
مربوط و وابسته به قضاوت انسان است. اگر انسان نباشد در جهان طبیعت هیچ چیز بد ی ا
خوب نیست کسی درباره زیان آوری یا سودمند ی پدی دهها و حوادث هست ی قضاوت
نمیکند. انسان است که بر حسب داوری خود به سوی یکی از این دو گوهر گرایش پی دا
میکند و انسان است که با انتخاب خود، خوبی ی ا بد ی را م یآفریند . انتخاب انسان ،
انتخابی آگاهانه است ولی مسیر پدیدههای طبیعی ناآگاه و جبر ی است و راه ی را ک ه
میروند با اراده و اختیار خود انتخاب نمیکنند. حرکت انسان حرک ت اختی اری و حرک ت
پدیدههای طبیعی حرکت جبری است.

/ 0 نظر / 13 بازدید